Spomenici pod zaštitom UNESCO-a


Bogata srpska istorija

Vreme čitanja: 2min, 31s| 505 reči

13 Feb
sopocani-zasticeni-unescom
Foto: Vladan Šćekić

Pet manastira i tri crkve je zaštitila Organizacija Ujedinjenih nacija za obrazovanje, nauku i kulturu – UNESCO. U daljem tekstu pročitajte koji su to objekti ušli na ovaj spisak.



Manastiri u Srbiji koji su pod zaštitom UNESCO-a su Đurđevi stupovi, Sopoćani, Studenica, Visoki Dečani i Gračanica kao i crkve Pećka patrijaršija, Bogorodica Ljeviška i crkva svetih apostola Petra i Pavla.

Prvi je na listu svetske kulturne baštine ušao spomenički kompleks Stari Ras. Ovaj kompleks obuhvata manastire Đurđevi stupovi i Sopoćani kao i crkvu svetih apostola Petra i Pavla kod Novog Pazara kao najstariji aktivan hram u Srbiji. Spomenički kompleks Stari Ras je na listi UNESCO-a od 1979. godine.

gracanica-zasticena-unescom
Foto: Vladan Šćekić

Manastir Đurđevi stupovi
Jedan je od najstarijih manastira koji se nalazi na brdu iznad Novog Pazara, i posvećen je svetom Đorđu. Manastir je u XII veku podigao veliki župan Stefan Nemanja. Kroz istoriju ovaj kulturno istorijski spomenik je 300 godina bio u ruševinama i 40 godina se obnavljao, danas je uglavnom obnovljen.

Sopoćani
Dom Svete Trojice podigao je Kralj Stefan Uroš I u XIII veku nedaleko od Novog Pazara. Freske ovog manastira se smatraju remek delom umetnosti i zbog toga ovaj kulturno istorijski spomenik ima svetsku slavu.

Manastir Studenica
Naš drugi kulturno istorijski dragulj koji se upisao na listu svetske kulturne baštine sedam godina nakon spomeničkog kompleksa Stari Ras. Ovo je jedan od najvećih i najbogatijih manastira Srpske pravoslavne crkve, koji je podigao

studenica-zasticena-unescom
Foto: Zoran Kocić

Stefan Nemanja u XII veku. Studenica je takođe poznata u svetskim umetničkim krugovima po bogatoj kolekciji fresaka iz XIII i XIV veka.

Visoki Dečani
Manastir koji je UNESCO stavio pod svoju zaštitu 2004. Godine, predstavlja zadužbinu Kralja Stefana III Dečanskog i Cara Dušana, a gradnja je završena u XIV veku.

Gračanica, Pećka patrijaršija i crkva Bogorodica Ljeviška na listu svetske kulturne baštine upisane su 2006.godine.

Manastir Gračanica datira iz XIV veka, sagradio ga je srpski kralj Milutin i posvetio ga je Uspenju Presvete Bogorodice. Manastir, koji se nalazi na desetak kilometara od Prištine, sada je ne samo duhovno već i nacionalno i političko sedište srpaskog naroda koji živi u ovim krajevima.

Pećka patrijaršija je skup crkava nadomak Peći pored Pećke Bistrice. Nastala je u XIII veku, a značajan je spemnik srpske prošlosti jer je dugo bila sedište srpskih episkopa i patrijarha. Ona je okupljala učene teologe, književnike i umetnike i zato danas čuva značajnu umetničku zaostavštinu.

Bogorodica Ljeviška je crkva u Prizrenu, zadužbina je kralja Milutina iz XIII veka. Ovu crkvu su Turci u XVIII veku pretvorili u džamiju, ali je tokom pedesetih godina prošlog veka restaurirana i povraćene su freske velike umetničke vrednosti.

Takođe, u okviru programa "Pamćenje sveta" organizacije UNESCO, u Svetski registar kulturne dokumentacione baštine, iz Srbije su upisani Arhiv Nikole Tesle (2003), a potom i Miroslavljevo jevanđelje (2005). Još pet kulturnih monumenata iz Srbije su prijavljeni za listu UNESCO-a, i to su: Justiniana Prima, manastir Manasija, gradovi - tvrđave na Dunavu Bač i Smederevo, i Rajačke pimnice kod Negotina.

    Autor: Gordana Ivković






Drugim korisnicima se dopalo

pročitajte i..